Enflasyon Düzeltmesi 2025–2027 Askıda: Mali Tablolara Etkiler ve Vergi Planlaması

Hukuki çerçeve: Geçici 37 ve mükerrer 298 ilişkisi

Kanun koyucu, “Enflasyon Düzeltmesinin Uygulanmayacağı Dönemler” başlıklı VUK Geçici 37. madde ile 2025 hesap dönemi ve geçici vergi dönemleri dâhil olmak üzere 2026 ve 2027 hesap dönemlerinde, mükerrer 298 kapsamındaki şartlar oluşsa bile mali tabloların enflasyon düzeltmesine tabi tutulmayacağını açıkça hükme bağlamaktadır; özel hesap dönemi olanlar için de karşılık gelen dönemler sayım yöntemine göre uzatılmaktadır. Bu düzenleme, uygulamaya “şartsız askı” niteliği kazandırmakta ve enflasyon muhasebesinin vergi matrahına yansıtılmayacağını öngörmektedir.

Ayrıca idare, mükerrer 298/Ç bağlamında, enflasyon düzeltmesi yapılmayan dönemlerin, “şartların gerçekleşmediği dönem” gibi yorumlanacağını ve bu yıllarda vergisiz yeniden değerleme imkânlarının (özel kanun koşulları saklı kalmak üzere) değerlendirilebileceğini teknik açıklamalarla not etmektedir. Bu okuma, sermaye–borçluluk rasyolarına ve amortisman politikalarına farklı etki doğurabilmektedir.

Maliye ve mükellef açısından “askı”nın sonuçları

Maliye yönünden amaç, geçiş döneminde uygulama istikrarı ve öngörülebilirlik sağlamaktır; enflasyon düzeltmesinin vergi matrahını büyük sapmalarla oynamasının önüne geçilmektedir. Mükellef tarafında ise bilançoda stoksuz sektörlerde nominal kâr artışı, sermaye yoğun sektörlerde amortisman–enflasyon uyumsuzluğu ve dağıtılabilir kâr dinamiklerinde farklılaşma beklenmektedir. Bu nedenle temettü politikası, finansman sözleşmeleri ve vergi nakit akış planları yeniden kalibre edilmelidir. (Geçici 37; mükerrer 298/Ç okuması.)

Uygulama notları: amortisman, stok, özkaynak kalemleri

Enflasyon düzeltmesinin askıda olduğu dönemde, yeniden değerleme tercihleri ve amortisman süre–yöntem seçimleri, vergi–finansal raporlama ayrımında farklı sonuç doğurabilmektedir; sermaye düzeltme farkları ve geçmiş yıllar kâr/zararları üzerinden yapılacak işlemler, kâr dağıtımı ve temettü avansı politikalarına dikkatle yansıtılmalıdır. (Geçici 37 – mükerrer 298/Ç; idari teknik yorumlar.)

SSS

Gerçekleşen enflasyon yüksekse bile düzeltme yok mu?
Evet; Geçici 37 “şartsız askı” getirir, 2025–2027 döneminde vergi amaçlı düzeltme yapılmaz.
Bu yıllarda yeniden değerleme yapılabilir mi?
İdari açıklamalar, bu dönemleri “şartların oluşmadığı dönem” gibi okuyarak vergisiz yeniden değerleme imkânlarına işaret etmektedir.
Özel hesap dönemlilerde kapsam nedir?
Geçici 37, özel hesap dönemi olanlar için eşleşen dönemleri ayrıca sayar.